Diyetisyen Özen Yaman, Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, obezitenin sağlığı bozacak ölçüde vücutta anormal veya aşırı yağ birikmesi olduğunu söyledi. Diyetlerin kişisel olması gerektiğini ifade eden Yaman, sağlıklı beslenmenin uzun soluklu bir çalışma olduğunu vurguladı. Haftada en az 5 gün 40 dakikalık egzersiz yapılması gerektiğini ifade eden Yaman, “Öğününüzde 4 besin grubundan da olmasına dikkat edin.

Düzenli beslenin, öğün geçiştirmeyin, en az 3 öğün yiyin. Kahvaltıda proteinli besin yiyin. Çünkü tok tutar. Yediğinizi ve aktivitelerinizi yazın” şeklinde konuştu.Öğünler içinde en önemlisinin sabah kahvaltısı olduğuna dikkat çeken Yaman, kan şekerinin sabit kalması için kahvaltıda proteinli besinlerin bulunması gerektiğini vurguladı. Metabolizmanın düzenli çalışması için günlük hayat şartları da dikkate alınarak, günde en az tüketilmesini tavsiye eden değinen Yaman, öğünler arasında geçen sürenin 4-5 saat olması gerektiğini dile getirdi.

Yemeğin hiçbir zaman ayakta ya da televizyon karşısında yenmemesini tavsiye eden Yaman, “Her zaman masada oturarak yiyin. Yemeğe başlamadan önce bir bardak su için. Yemeğe yağdan fakir bir çorba veya salata ile başlayın. Ne yediğinize dikkat edin. Acıktığınız için mi, yalnızlıktan mı, depresyondan mı yiyorsunuz farkına varın. Yavaş yavaş yiyin. Yemeklere saldırmayın. Doyduğunuzu hissettiğinizde yemeği kesin” diye konuştu.

YEDİKLERİNİZİ NOT ALIN

3 kilometreden kısa mesafelerde taşıta binilmemesi gerektiğini vurgulayan Yaman, “Eşyalarınızı kendiniz taşıyın. Her gün en az 40 dakika hızlı yürüyüş yapın. Dört ve daha az katlı daireler için asansör kullanmayın. Yürüyen merdiven yerine merdivenleri kullanın. Daha uzun bir yürüyüş için aracınızı en uzak park yerine park edin. Otobüsten bir durak önce inin ve gideceğiniz yere yürüyün” ifadelerini kullandı.

Çağımızın en önemli sorunu haline gelen şişmanlık, gelişmiş ülkelerde olduğu gibi Türkiye’de de ölümlere yol açıyor. Sistemik hastalıklar, ilaç kullanımının yanısıra diğer genetik hastalıklar, psikolojik etkenler, çevresel faktörler gibi birçok etken bulunduğunu söyleyen Doç.Dr.İbrahim Aşkar, bu etmenlere bağlı olarak şişmanlık ortaya çıktığını belirtti. Şişmanlığa bağlı olarak şeker hastalığı ve kalp damar hastalıklarının da riskleri artırdığını söyleyen Doç.Dr.Aşkar, “İnsan ömrünün uzaması, sosyo ekonomik seviyenin artması, masa başı işlerin artması da çevresel faktörler olarak karşımıza çıkmaktadır” dedi.

Bütün bu etkenler göz önüne alınırsa, şişmanlıkla mücadele ve formumuzu korumak yaşam boyunca dikkatle uymamız gereken bir yaşam felsefesi olduğunu ifade eden Aşkar, nasıl kilo verileceği konusunda ise şu ipuçlarını verdi:

“Şişman veya kilolu biri iseniz, öncelikle yol açan etkenleri değerlendirmek için, doktora başvurmalıdır. Gereken muayene ve testler yapıldıktan sonra tanı konulursa, yapılan tedaviden sonra şişmanlık bertaraf edilebilmektedir. Hormonal hastalıklar, hipotiroidizm (guatr), yetersiz su alımı, depresyon ilaçlarının kullanımı, kortizonlu ilaç kullanımı gibi nedenler tedavi ile rahatlıkla düzeltilebilmektedir.

Ancak herhangi bir tanı konulamadığında diyet ve spor aktiviteleri ile şişmanlık yada fazla kiloların üstesinden gelinmeye çalışılır. Kişiler sürekli olarak şişmanlık ve fazla kilolarlardan kurtulmak için mucize yollar aramaktadır. Bu konuda yapılan sayısız bilimsel çalışmalar da kısa sürede nasıl kilo verdirileceği üzerinde durmuştur. Ancak halen Mucize bir yol bulunmamamıştır. Diyet uygulamalarından sonra kişiler ideal kilolarına kavuşsalar da mutlaka formu ve kiloyu korumak için yaşam felsefe ve alışkanlıklarını değiştirmeleri gerekmektedir. Yoksa çoğunda olduğu gibi yeniden eski kilolu şişman hallerine dönmektedirler.

Diyet ve spor aktivitelerini tam olarak uygulayamayan kişiler ise kiloları morbid obez tablosuna doğru ilerliyorsa, mideye kelepçe, balon yada bypass ameliyatları gibi yöntemlere yönelmektedir. Bu yöntemlerin hepsi riskli olmakla beraber riski diğerlerine göre göreceli olarak az olanı ve randıman vereni gastrik bypass (mide küçültme ameliyatı olarak da bilinir) ameliyatıdır”.

Ege Üniversitesi (EÜ) Hemşirelik Yüksekokulu İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Çiçek Fadıloğlu, ilkokul döneminde şişman olanların yüzde 25′inin, gençlik döneminde şişman olanların ise yüzde 70′inin erişkin yaşlarda da şişman kaldığına dikkati çekti.

Prof. Dr. Fadıloğlu, yaptığı yazılı açıklamasında, tüm dünyada artış gösteren obezitenin, önemli bir sağlık sorunu olduğunu vurguladı.

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, dünyada 400 milyonun üzerinde obez ve 1 milyar 600 milyon civarında hafif şişman birey bulunduğunu aktaran Fadıloğlu, söz konusu rakamların 2015 yılında 700 milyon ve 2 milyar 300 milyona ulaşmasının tahmin edildiğini, obezitenin giderek artmasının, ”obezite salgını” olarak adlandırıldığını belirtti.

Dünyada en yüksek obezite oranının ABD’de gözlendiğini, ülkede 20 yaş ve üstü bireylerde obezite oranının yüzde 55′e ulaştığını, Rusya’da erişkinlerin yüzde 54′ünün, Brezilya’da yüzde 36′sının, Malezya’da ise yüzde 27′sinin fazla kilolu olduğunu aktaran Prof. Dr. Fadıloğlu, açıklamasında şunları dile getirdi:

”Ülkemizde yapılan bir araştırmaya göre obezite sıklığı yüzde 22,3 olarak bulundu. Bu araştırmada kadınların yüzde 25,6′sı, erkeklerin yüzde 12,9′u şişman olarak nitelendirildi. Obezite, genetik ve çevresel faktörlerin etkileşimi sonucu ortaya çıkan, tüm dünyada sıklığı giderek artan ve yaşam kalitesini azaltan bir hastalıktır. Obezite, vücudun yağ kütlesinin yağsız kütleye oranının aşırı artması sonucu, boy uzunluğuna göre vücut ağırlığının arzu edilen düzeyin üstüne çıkmasıdır. Oldukça önemli bir halk sağlığı sorunu haline gelen obezite önceleri sağlıklı olmanın göstergesi olarak algılanıyordu. Günümüzde beraberinde kişiye yüklediği ek hastalıklar ve toplumsal problemler nedeniyle kronik ve ölüme sebebiyet veren hastalık olarak kabul edilmektedir.”

Şişmanlığın, orta yaş sorunu olmasına karşın, erken dönemlerde de etkili olabildiğini vurgulayan Fadıloğlu, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

”Şişmanlık orta yaşın sorunu gibi görünüyorsa da yaşamın herhangi bir döneminde ortaya çıkabilmekte ve bebeklik çağında görülen şişmanlığın yetişkinlikte şişmanlık gelişim riskini arttırdığı bilinmektedir. Bugün erişkin şişmanların yüzde 30′unun 18 yaştan önce şişman olan çocuklardan oluştuğu bilinmektedir. İlkokul döneminde şişman olanların yüzde 25′i, gençlik çağında şişman olanların ise yüzde 70′i erişkin yaşlarda da şişman kalmaktadır.”

Konuyla ilgili herhangi bir soru, görüş ya da öneriniz varsa lütfen yorum yazarak bunu bize aktarın. Unutmayın, bilgi paylaştıkça çoğalır. Sorular soruldukça çözülür.

Bugünün fast food yiyen çocuklarının 20 yıl sonra kalp hastası olacaklarını vurgulayan Ahsen, “Fast food dükkânları kapansın demiyoruz. Biz, fast food dükkânlarında çocuklara sağlıklı menüler verilsin istiyoruz. Oyuncaklarla, promosyonlarla çocukları kandırıyorlar. Gene kandırmaya devam etsinler ama balıkburger, sebzeburger ve salata yemeyi alışkanlık haline getirsinler. Erişkin yaştan sonra kimseyi engelleyemeyiz, onun tercihidir yiyebilir ama ilköğretim çağındaki çocukları bizler hekim olarak koruma altına almak zorundayız. Fast food yüzde 40-60 arasında içyağı taşımaktadır. İçyağı, çikolatadaki kakao yağı gibi ciddi alışkanlık yapmaktadır. Obezitenin, yetişkinlerde olduğu gibi çocuklarda da bir sorun olarak ortaya çıktığını unutmamamız lazım. Kalp-damar hastalıklarından ölümlerin 20′li yaşlara indiğini görüyoruz.” dedi.

Türkiye’den daha geri olan bazı ülkelerde bile okullarda fast food yiyeceklerin yasaklandığını, Türkiye’de benzer uygulamaların sağlıklı şekilde yürütülmesi gerektiğini kaydeden Dr. Ahsen, çocukların bazen ebeveynler tarafından rastgele yemeye zorlandıklarını hatırlattı.

Ahsen, “Bir dönem çocukları tombul olarak görüyorduk, yemeye zorluyorduk. Bu çocuklarda yüksek tansiyon, yüksek kan yağları olduğunu düşünmek çok zor ama sonuç gösterdi ki dünyada, çocuklarda da metabolik sendrom artıyor. Çocuklarda da artık damar sertliği başlıyor. Çocuklardaki yüksek tansiyon da atlanan, hekimlerin de düşünemediği bir durum. Fakat görülmüş ki kilolu çocukların 3′ te 1′i, şişman gençlerin de yarısında yüksek tansiyon vardır. Bu yüksek tansiyon, ciddi biçimde, arkasından gelecek şeker hastalığıyla birlikte ileride 30′lu yaşlarda kalp-damar hastalığı riskini artırmaktadır.” diye konuştu.

Konuyla ilgili herhangi bir soru, görüş ya da öneriniz varsa lütfen yorum yazarak bunu bize aktarın. Unutmayın, bilgi paylaştıkça çoğalır. Sorular soruldukça çözülür.